Elementarz

Tefilin, czyli z hebrajskiego przedmioty modlitewne, to dwa czarne skórzane pudełeczka wykonane z jednego kawałka skóry koszernego zwierzęcia. Tefilin. Tefilin. Tefilin. Tefilin. Tefilin. Tefilin.

Taw ת jak Tefilin lub Tfiilin  (תפילין)
Tefilin, czyli z hebrajskiego przedmioty modlitewne, to dwa czarne skórzane pudełeczka wykonane z jednego kawałka skóry koszernego zwierzęcia. Znajdują się w nim cztery ustępy Tory, ręcznie przepisane w języku hebrajskim przez sofera – uczonego w Piśmie. Tefilin noszą mężczyźni podczas codziennych modlitw w dni powszednie. Obowiązek nakazuje je nosić od trzynastego roku życia, chociaż zakładają je również wcześniej, aby wprawić się w ich noszeniu.

• Czy masz jakieś szczególnie ważne dla siebie przedmioty?
• W jaki sposób je przechowujesz? Jakie przedmioty nosisz ciągle ze sobą?
• Jakie mają dla Ciebie znaczenie

Symbolika:
Literze hebrajskiej ת (Taw) odpowiada cyfra 400.
Znaczenie symboliczne: znak, symbol.

Jakie Żydzi składają sobie życzenia na nowy rok? Dowiedz się więcej o żydowskim Święcie Nowego Roku, czyli Rosz ha-Szana!

Resz ר jak Rosz ha-Szana (ראש השנה), czyli Święto Nowego Roku
Słowo “Rosz” znaczy głowa, co odnosi się do głowy jako do początku roku lub początku wszystkiego. Święto Nowego Roku, w czasie którego upamiętnia się stworzenie świata i przypomina o sądzie Bożym. To czas na refleksję i rozmyślanie na temat swego postępowania w minionym roku. W Polsce nazywane także Świętem Trąbek, ponieważ w dniu sądu rozbrzmiewać ma dźwięk trąby szofar.W czasie święta spożywa się potrawy, które mają symboliczne znaczenie:

•  okrągła chałka maczana w miodzie oznacza cykl roku;
• gefilte fisz, czyli ryba z zachowaną głową, „aby Bóg sprawił, żebyśmy byli głową, a nie ogonem”;
•  jabłka i plastry marchwi w miodzie będące symbolem radosnego i słodkiego roku, który nadejdzie.

Jakie Żydzi składają sobie życzenia na nowy rok?
Podczas święta Rosz ha-Szana Żydzi składają sobie życzenia „Obyście byli zapisani (w Księdze Życia) i opieczętowani na dobry rok”. Odpowiedź brzmi: „To samo dla ciebie”.

• Jakie Ty znasz zwyczaje noworoczne?
• Czy Ty lub Twoi bliscy macie swoje małe rytuały, które robicie 31 grudnia albo 1 stycznia?

Symbolika:
Literze hebrajskiej ר (Resz) odpowiada cyfra 200.
Znaczenie symboliczne: głowa, osoba, pierwszy.

Uważa się, że gdy wchodzi się z nią w kontakt, przyjmuje się sekretną i ukrytą wiedzę. Kabaliści uczą, że człowiek jest w stanie poznać świat, jego strukturę i samego Stwórcę dzięki ekspansji własnej świadomości.

Kof ק jak Kabała (קבלה)
Słowo Kabała znaczy otrzymać, dostać, czyli zdobyć mistyczną wiedzę. Kabała to mistyczna szkoła judaizmu. Uważa się, że gdy wchodzi się z nią w kontakt, przyjmuje się sekretną i ukrytą wiedzę. Kabaliści uczą, że człowiek jest w stanie poznać świat, jego strukturę i samego Stwórcę dzięki ekspansji własnej świadomości. Kabaliści uważają, że pierwszą osobą, która przyjęła tę wiedzę był Adam. On dotknął tajemnej wiedzy jedząc jabłko z drzewa życia, ponieważ jego świadomość została rozszerzona.

• Z czym Tobie kojarzy się słowo “kabała”?
• Czy Twoje skojarzenie jest podobne do tego przedstawionego na karcie
• Gdzie lub od kogo pierwszy raz usłyszałeś/aś słowo “kabała”?
• Kabaliści wierzą w reinkarnację i potęgę świadomości. Czy przypomina Ci to inne religie?
• Czy przypomina Ci to inne religie?

Symbolika:
Literze hebrajskiej ק (Kof) odpowiada cyfra 100.
Znaczenie symboliczne: słońce na horyzoncie, być za kimś, za czymś.

Święto Purim upamiętnia biblijną historię królowej Estery, która ocaliła lud żydowski od zagłady. Pokrzyżowała plany Hamana – dostojnika dworskiego, który po rzuceniu losów (purim) wieszczących wydarzenia w kraju, namówił króla, by rozpoczął prześladowania Żydów.

Pe פ jak Purim, czyli Święto Losów (פורים)
Słowo „purim” pochodzi od słowa „pur” – los, w znaczeniu los na loterii, wygrany los. Purim to najradośniejsze święto żydowskie.

Święto upamiętnia biblijną historię opisaną w Księdze Estery, w której to ta właśnie królowa ocaliła lud żydowski od zagłady. Pokrzyżowała plany Hamana – dostojnika dworskiego, który po rzuceniu losów (purim) wieszczących wydarzenia w kraju, namówił króla, by rozpoczął prześladowania Żydów.

Jak Żydzi świętują Purim:
Stałym obyczajem związanym z tym świętem jest dawanie jałmużny ubogim oraz obdarowywanie przyjaciół i sąsiadów drobnymi prezentami, zazwyczaj są to słodycze, owoce lub wino. Prezenty lub jałmużna powinny być dwukrotnie wyższe niż zwykle. Po nabożeństwie rozpoczynają się przyjęcia, spotkania przyjaciół, w trakcie których spożywa się świąteczne potrawy i przebiera w rozmaite stroje, np. z komiksów, filmów, czy Biblii.
Najpopularniejsze są oczywiście Hamentasze, ale je się też specjalną purimową chałkę, kreplach, czyli żydowskie pierożki nadziewane mięsem i różne dania z fasolą np. zupę fasolową, co przypomina o tym, że Estera nie zjadłaby na dworze Achaszwerosza nic, co nie byłoby koszerne, więc jadła głównie groszek i fasolę.Oprócz wszelkich świątecznych dań i przysmaków podaje się też alkohol. Tradycja wręcz nakazuje obfite świętowanie: trzeba upić się tak, żeby nie móc odróżnić imienia wielkiego wroga Żydów Hamana od imienia wybawiciela Mordechaja.

• A Ty, jakie znasz najradośniejsze święta w roku?
• Co wtedy robicie? Czy przygotowuje się specjalne potrawy?
• Jakie są zwyczaje?

Symbolika:
Literze hebrajskiej פ (Pe) odpowiada cyfra 80.
Znaczenie symboliczne: usta, słowo, mówić.

Czy wierzysz w talizmany? Przeczytaj o Ajn Hara czyli Złym oku! Czy wierzysz w talizmany? Przeczytaj o Ajn Hara czyli Złym oku!Czy wierzysz w talizmany? Przeczytaj o Ajn Hara czyli Złym oku!

Ajin ע jak Ajin Hara, czyli Złe oko (עין הרע)
W moc złego spojrzenia wierzą ludzie z różnych kultur. Od Europy po Amerykę.
W judaizmie Złe Oko jest ludzkim spojrzeniem, które uważa się za szkodliwe dla kogoś lub czegoś. Może sprowadzać cierpienie i nieszczęście, jak ubóstwo, choroba czy nawet śmierć. Według kabały nie można bagatelizować żadnych negatywnych wpływów.

Aby odpędzić zły urok, zawiązuje się na nadgarstku czerwoną nitkę (w wielu kulturach) – to taki talizman. Jeśli pojedziesz do Jerozolimy, to na pewno spotkasz kogoś, kto będzie chciał zawiązać ci taką nitkę na ręce.

• A czy Ty wierzysz w talizmany, czy nie?
• Jakie znasz przesądy?

Symbolika:
Literze hebrajskiej ע (Ajin)  odpowiada cyfra 60.
Znaczenie symboliczne: kolumna, podpora, ufać.

Miesiączka jest tematem tabu w prawie każdej kulturze. Ludzie o niej nie rozmawiają, bo po prostu się wstydzą. Ludzie o niej nie rozmawiają, bo po prostu się wstydzą.

Nun נ jak Nida (נִדָּה)
Nida to rytualny stan nieczystości kobiety, gdy ta jest w ciąży lub ma miesiączkę. Ortodoksyjni Żydzi w tym czasie unikają kontaktu z taką kobietą. Po zakończeniu miesiączki lub ciąży, kobieta musi odbyć rytualną kąpiel w mykwie – wielkim zbiorniku z bieżącą wodą do obmywania osób i naczyń. Woda musi pochodzić ze źródła, rzeki lub być wodą deszczową. Po kąpieli kobieta jest oczyszczona.

• A czy w Twoim otoczeniu mówi się otwarcie o miesiączce czy “unika się kontaktu” z tym tematem?
• Co widzisz w reklamach podpasek? Czy są one bliskie prawdziwemu przeżywaniu okresu?
• A jak często w filmach lub serialach widzisz bohaterki, które mają miesiączkę? No właśnie, a każda kobieta ma ją raz w miesiącu!

Miesiączka jest tematem tabu w prawie każdej kulturze. Ludzie o niej nie rozmawiają, bo po prostu się wstydzą.

• Czy myślisz, że powinniśmy unikać wstydliwych tematów?

Symbolika:
Literze hebrajskiej נן (Nun) odpowiada cyfra 50.
Znaczenie symboliczne: ziarno, ryba, czynność.